Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà trong tác phẩm Người Lái Đò Sông Đà rất hay

Loading...

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà trong tác phẩm Người Lái Đò Sông Đà

Bài làm

Nhà văn Nguyễn Tuân là một trong những cây bút tiêu biểu của văn xuôi hiện đại. Có thể nói trong mỗi tác phẩm của ông là một bài ca về cái đẹp của cuộc sống, mang được nét đẹp của con người, với tư tưởng, tình cảm gắn bó với đất nước quê hương. Tác giả Nguyễn Tuân được người đọc đặc biệt chú ý về phong cách nghệ thuật rất riêng và rất độc đáo của ông. Và một trong số những tác phẩm nói được tài năng văn chương của ông không thể không nhắc đến tác phẩm “Người lái đò Sông Đà”. Người lái đò sông Đà như đã khắc họa được hình ảnh thiên nhiên dữ dội nhưng cũng thơ mộng thông qua vẻ đẹp của con sông Đà. Thế nhưng trên nền thiên nhiên hung bạo đó thì nổi bật lên hình tượng người lái đò sông Đà.

Có thể nói rằng tùy bút “Người lái đò sông Đà” đã miêu tả chân thực được khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ để nêu được hình ảnh con người lao động như cũng trở thành một người nghệ sĩ vô cùng điêu luyện của mình. Nguyễn Tuân với sự tiếp cận quan sát và thêm với đó là khả năng mô tả cùng với một kho chữ nghĩa vô cùng giàu có, chuẩn xác cho nên Nguyễn Tuân đã dựng lên những bức tranh hết sức sống động. Trong bức tranh đó lại chứa đựng được những hình tượng kì vĩ giàu sức hấp dẫn trong thiên tùy bút rất độc đáo này. Tùy bút miêu tả được hình ảnh người lái đò trên sông Đà trong tác phẩm, trước hết là một ông già 70 tuổi đã giành hẳn một phần lớn đời mình cho nghề lái đò dọc trên sông Đà vốn hung dữ này. Thực sự thì đó cũng chính là một người lái đò lão luyện được miêu tả: “Trên dòng sông Đà, ông xuôi, ông ngược hơn một trăm lần rồi chỉnh tay giữ lái độ sáu chục lần…” Có thể nói được rằng chính trong thời gian hơn chục năm làm cái nghề đầy nguy hiểm và gian khổ này thì minh chứng cho sự từng trải, sự hiểu biết và một sự thành thạo trong nghề lái đò của ông cũng đã đạt đến trình độ uyên thâm. Không dừng lại ở đó thì nhà văn Nguyễn Tuân tiếp tục bày tỏ sự khâm phục của mình đối với con người này thông qua đoạn miêu tả thật đặc sắc đó là “Sông Đà, với ông lái đò ấy, như một trường thiên anh hùng ca mà ông đã thuộc đến  cả những dấu chấm than, chấm câu và cả những đoạn xuống dòng”. Qủa thật ta nhận thấy được đây cũng chính là một cách so sánh “rất văn chương” đầy thú vị và cũng rất Nguyễn Tuân.

Hình tượng người lái đò hiện lên với cái đầu bạc quắc thước ấy đặt trên một thân hình cao to gọn quánh như chất sừng, chất mun. Thế rồi những cánh tay vẫn là cánh tay của một chàng trai vô cùng trẻ tráng quá. Và điều này thì tác giả Nguyễn Tuân đã gọi đó là một thứ “vàng mười”. Ông lão lái đò dường như cũng đã đứng trước những thách thức của con sông Đà với những thế lực của những bãi đá ghê gớm, những cạm bẫy đầy kinh hoàng. Miêu tả cảnh khúc sông lượn, thấy sóng bọt đã trắng xóa của một chân trời đá. Và “đá ở đây từ ngàn năm vẫn mai phục hết trong lòng sông, hình như mỗi lần có chiếc thuyền nào xuất hiện ở quãng ầm ầm mà quạnh hiu này, mỗi lần có chiếc nào nhỡ vào đường ngoặt sóng là một số hòn bèn nhổm cả dậy để vồ lấy thuyền”.

Khi ông lão lái đò 70 tuổi này một mình một thuyền ông đã giao chiến như một dũng sĩ kỳ cựu, chuyên nghiệp “hai tay giữ mái chèo khỏi bị hất lên khỏi sóng trận địa phóng thẳng vào mình. Mặt nước hò la vang dậy quanh mình, ùa vào mà bẻ gẫy cán chèo, võ khí trên cánh tay mình”. Sóng nước ở đây như cũng lại thúc vào gối bụng và hông thuyền. Có lúc chúng đội cả thuyền lên rồi “Nước bám lấy thuyền như đô vật túm thắt lưng ông đò đòi lật ngửa mình ra giữa trận nước vang trời thanh la não bạt”. Sóng và nước sông Đà như mạnh đến nỗi có những lúc tưởng như ông lái đò bị nhấn chìm dưới dòng sông… Thông qua cách miêu tả chân thực và táo bạo này cho thấy sức mạnh ghê gớm của dòng thác vô cùng hung dữ đối với con người, chỉ cần lóa mắt. Chỉ cần không may lỡ tay một chút là phải trả giá bằng sinh mạng của mình điều này thật khiếp sợ nếu như không có một tay lái ra hoa như thế thì khó lòng có thể làm được.

Loading...

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà trong tác phẩm Người Lái Đò Sông Đà rất hay

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà

Nếu như chỉ dũng cảm và gan dạ chưa đủ, mà cái quan trọng hơn đó chính là tài nghệ cùa người cầm lái để lái con đò đến mức điêu luyện và nghệ thuật. Tác giả Nguyễn Tuân cũng tài tình so sánh người lái đò sông Đà với người lái xe lao xuống dốc đèo tuy rất nguy hiểm nhưng người lái xe còn có phanh chân, phanh tay, có tiến lên, lùi lại còn đối với cái thuyền mà lao xuống thác thì chả có cái phanh nào cả, chỉ có lao đi chứ không lùi lại, không lao trúng tim luồng nước thì lúc này đây thuyền quay ngang mà ụp, chứ không có lùi gì cả. Cũng chính bằng phương pháp so sánh thế nhưng với những hình ảnh rất táo bạo, tác giả Nguyễn Tuân cũng đã tả sông Đà thiên biến vạn hóa, dường như cứ mỗi chỗ như có một cái bẫy nguy hiểm riêng. Tất cả những hiểu nguy như vậy cũng lại đòi hỏi người lái đò phải có một cách ứng phó riêng. Trên dòng sông Đà hung bạo này thì có chỗ thì nước sông “reo lên như đun sôi một trăm độ muốn hất tung cả một cái thuyền đang phải đóng vào một cái nắp ấm nước đang sôi khổng lồ”. Có những chỗ lại “Có luồng nước đi lầm vào thì chết ngay”, hình ảnh những cái hút nước như cứ xoáy sâu như lòng giếng và cũng cái hút nó lút xuống, thuyền trồng ngay cây chuối ngược rồi vụt biến đi đâu mất. Thông qua đây ta nhận thấy đây cũng chính là một dòng sông Đà đầy hiểm trở, đầy gian nan cho con người. Thế nhưng càng nguy hiểm thì hình ảnh ông lái đò cố nén vết thương, hai chân vẫn kẹp chặt lấy cái cuống lái cho chắc vượt qua dòng thác dữ.

Rõ ràng thông qua cách miêu tả đến tột cùng sự dữ dội của con sông, nhà văn Nguyễn Tuân nhắm đến một mục đích lớn lao. Đó chính là sự ca ngợi sự dũng cảm, tài trí của con người, đồng thời cũng lại ca ngợi sự chiến thắng vĩ đại của ông lái đò dũng cảm và tay lái ra hoa đã giúp cho ông vượt bao thác ghềnh, sóng to gió cả đưa con đò về đến bến bình yên. Thực sự đây không phải chỉ một lần, mà hàng trăm lần, trong suốt 15 năm làm người lái thuyền vượt sông Đà hung bạo này. Đây thực sự là một cuộc đọ sức giữa con người đã chiến thắng, con người như cũng đã trở về cuộc sống thanh bình.

Với cảm hứng lãng mạn đậm đà trong sáng, tất cả dường như cứ vẫn lan tỏa trong từng câu văn tả thực hấp dẫn. Tất cả điều này đã như tạo cho đoạn văn một sức lôi cuốn không thể cưỡng nổi. Và đó cũng chính là một bài ca về lao động, về con người lao động. Trong khoảng sau mười năm làm nghề lái đò, cả sau khi đã thôi nghề vài chục năm, thế rồi ở trên ngực người lái đò vẫn còn như bầm tụ một “củ khoai nâu”. Phát hiện, miêu tả chân thực thì nhà văn Nguyễn Tuân đã liên tưởng ra đó là một thứ huân chương lao động siêu hạng của người lái đò.

Nhà văn Nguyễn Tuân đã cho chúng ta thưởng thức một công trình nghệ thuật đầy sáng tạo – Hình ảnh người lái đò sông Đà. Ngoài việc nhà văn như cung cấp cho chúng ta những kiến thức về thức về cuộc sống, cung cấp cho chúng ta được kiến thức  về văn hóa và lịch sử địa lí, về ngôn ngữ… tác phẩm “Người lái đò sông Đà” đích thực ấy còn là một khối kiến trúc thẩm mĩ độc đáo, tác phẩm như giúp cho con người chúng ta cảm nhận được sức mạnh của con người trước sự hung bạo của thiên nhiên, cho đến cuối cùng thì con người vẫn chiến thắng. Tác phẩm giống như một bài ca ca ngợi vẻ đẹp của những con người lao động trong việc xây dựng lên đất nước xã hội chủ nghĩa.

Huệ Minh

Share this post